W ostatnich tygodniach temat tzw. diety lwa rozgrzewa internetowe dyskusje do czerwoności. Po moim udziale w programie „Pytanie na Śniadanie”, w którym skomentowałam to kontrowersyjne podejście do żywienia, dostaję dziesiątki pytań: czy rzeczywiście można tak jeść? Czy to bezpieczne? Co mówi nauka? Ten artykuł to rozszerzenie mojego wystąpienia na antenie – zapraszam Cię do przeczytania, a potem do obejrzenia rozmowy w TVP.
Czym jest dieta lwa (Lion Diet)?
To ekstremalna odmiana diety carnivore, w której spożywa się wyłącznie czerwone mięso (wołowina, jagnięcina), wodę i sól. Czasem dopuszczane są podroby. Nie ma w niej warzyw, owoców, jaj, nabiału, ani błonnika. Jej popularyzatorką jest Mikhaila Peterson, która opisuje swoje subiektywne korzyści zdrowotne.
Brak dowodów naukowych
Na dzień dzisiejszy nie istnieje żadne badanie naukowe, które ocenialoby wpływ diety lwa na zdrowie człowieka. Ani jedno RCT (randomizowane badanie kliniczne), ani nawet opis przypadku.
To wyróżnia tę dietę nawet na tle klasycznej carnivore – dla której istnieją już:
- badania ankietowe na temat samopoczucia (np. Lennerz et al., 2021 DOI: 10.1093/cdn/nzab133),
- analizy składu przykładowych jadłospisów i ocena niedoborów (Goedeke et al., 2025 DOI: 10.3390/nu17010140),
- czy badania na małych grupach (Klement & Matzat, 2025 DOI: 10.2139/ssrn.5127873).
Ale o samej Lion Diet? Nauka milczy.
Co może iść nie tak? Analiza składu
Na podstawie wspomnianych analiz można przewidzieć typowe niedobory:
- Tiamina (B1), magnez, witamina C – we wszystkich planach
- Wapń – w dietach bez nabiału
- Kwas foliowy – przy braku wątróbki
- Żelazo – niedobór u kobiet w modelach bez podrobów
- Potas – zbyt niski w większości wariantów (wyjątek: z wątróbką)
- Jod – przy braku nabiału i podrobów
- Omega-3 (EPA, DHA) – brak w diecie
- Błonnik – brak całkowity
- Przekroczone nasycone i trans kwasy tłuszczowe
- Brak przeciwutleniaczy – wzrost wolnych rodników bez ochrony
Dlaczego niektórzy czują się lepiej na diecie typu carnivore czy „lwa”?
Na początku wiele osób zgłasza poprawę samopoczucia po przejściu na dietę mięsną – może to wynikać z kilku czynników:
Eliminacja przetworzonej żywności – wykluczenie fast foodów, cukru i gotowych produktów może przynieść ulgę układowi pokarmowemu i poprawić poziom energii.
Mniej fermentacji w jelitach – ograniczenie błonnika i węglowodanów może czasowo zmniejszyć wzdęcia czy biegunkę u osób z zespołem jelita drażliwego (IBS).
Silny efekt placebo i autosugestii – stosowanie ekstremalnej diety z dużą wiarą w jej skuteczność może wpływać na percepcję objawów.
Więcej białka i tłuszczu – wysoka podaż energii z tłuszczów i białek może stabilizować poziom glukozy i zmniejszać uczucie głodu.
Ale – co ważne – brak objawów nie oznacza braku ryzyka. Wiele niedoborów rozwija się powoli i daje o sobie znać dopiero po miesiącach lub latach. Dlatego subiektywne „czuję się dobrze” to nie dowód na bezpieczeństwo diety.
A co z TMAO?
TMAO (trimetyloamina-N-tlenek) to metabolit związany ze zwiększonym ryzykiem miażdżycy i chorób serca. Powstaje z l-karnityny i choliny obecnych m.in. w czerwonym mięsie.
W eksperymencie klinicznym uczestnicy po miesiącu spożywania czerwonego mięsa mieli średnio 3-krotnie wyższy poziom TMAO, a niektórzy nawet 10-krotnie (Cleveland Clinic).
Po powrocie do diety roślinnej poziom wracał do normy.
Błonnik i polifenole ratują sytuację
W przeciwieństwie do diety lwa, nauka dysponuje mocnymi dowodami na korzyści zdrowotne błonnika i polifenoli:
- Błonnik: umbrella review z udziałem ponad 17 milionów osób wskazuje, że wysokie spożycie błonnika obniża ryzyko nadciśnienia, cukrzycy typu 2, chorób serca i przedwczesnej śmierci (Reynolds et al., AJCN 2022, DOI: 10.1093/ajcn/nqac236)
- Polifenole: działają przeciwzapalnie, obniżają stres oksydacyjny, poprawiają profil lipidowy, poziom cukru i pracę naczyń krwionośnych (np. Del Rio et al., 2013 DOI: 10.1017/S000711451300269X)
Obejrzyj rozmowę w Pytaniu na Śniadanie
Jeśli chcesz posłuchać, jak w przystępny sposób mówię o tym w studio TVP, kliknij tutaj: Zobacz materiał w „Pytaniu na Śniadanie” (link do nagrania).
Bibliografia
- Goedeke L. et al. (2025) Assessing the Nutrient Composition of a Carnivore Diet. Nutrients. DOI: 10.3390/nu17010140
- Lennerz B. et al. (2021) Long-Term Effects of a Carnivore Diet. Curr Dev Nutr. DOI: 10.1093/cdn/nzab133
- Reynolds A. et al. (2022) Dietary fiber and health outcomes: umbrella review. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/29566200/
- Del Rio D. et al. (2013) Polyphenols and human health. Br J Nutr. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC3619154/
- Cleveland Clinic (2019) Red meat and TMAO. Link
Chcesz jeść świadomie? Nie daj się modzie. Kieruj się faktami, nie anegdotami z internetu.
'Dieta lwa: hit czy mit? Czy może być zdrowa?' nie posiada komentarzy
Bądź pierwszym komentującym!